Askerlik Boy Kilo Sınırı ve BMI: Muaf Eden Değerler (2026)

Yayın Tarihi: 16.05.2026 (Güncelleme: 18.05.2026)

Türk Silahlı Kuvvetleri’nin (TSK) sağlık muayenesinde boy ve kilo, ilk değerlendirilen kriterler arasında yer alır. Muafiyet için belirli eşikler var; ama bu eşikler sanıldığı kadar basit değil. Sınırda mısınız, yoksa çok mu uzaktasınız? Bu rehber tam da bunu yanıtlamak için hazırlandı.

TSK Boy Kilo Değerlendirmesi Nasıl Yapılır?

Askerlik sağlık muayenesi yalnızca askeri hastanelerde yapılır. Başka bir hastaneden alınan ölçüm sonucu geçersiz sayılır. Boy ölçümü çıplak ayakla, kilo ölçümü ise spor şortu veya eşofmanla yapılır.

Değerlendirme iki aşamalıdır:

• Önce boyunuza göre belirlenen standart ağırlık çizelgesine bakılır.
• Ardından kilonuzun bu çizelgedeki alt ve üst sınıra uzaklığı hesaplanır.

Bu hesaplama, TSK Sağlık Yeteneği Yönetmeliği kapsamında yapılır ve sonuç sizi doğrudan ilgilendiren madde numaralarına göre kodlanır.

BKİ (BMI) Hesaplama: Formül ve Değer Tablosu

Beden Kitle İndeksi (BKİ), yani İngilizce karşılığıyla BMI, kilogram cinsinden ağırlığınızı metre cinsinden boyunuzun karesiyle bölerek bulunur:

BKİ = Kilo (kg) / Boy (m)²

Örneğin 175 cm boyunda ve 80 kg olan biri için: 80 / (1,75 x 1,75) = 26,1 BKİ

Bu değer, zorunlu askerlikte kabul edilen aralığın içinde kalır.

Yukarıdaki tablo genel bir çerçeve sunar. Asıl belirleyici olan, boyunuza karşılık gelen kilo tablosundaki üst ve alt sınırdan ne kadar sapma olduğudur.

Boy Sınırları: Muaf Eden ve Erteleyen Değerler

Boy meselesinde kafa karıştıran iki ayrı sınır var.

152 cm ve altı: Doğrudan muafiyet verilmez. Yönetmeliğe göre en az bir kez ertesi yıla bırakma işlemi yapılır, ardından yeniden değerlendirme için Geçici Sağlık Kurulu’na sevk edilirsiniz. Yani bu boyda askerlikten otomatik muaf olunmuyor.

150 cm ve altı: Madde 32-D/3 kapsamında askerliğe elverişli sayılmaz. Geçici Sağlık Kurulu’na sevk yapılır ve bu aşamada muafiyet kararı çıkabilir.

Yüzde doksan ihtimalle şunu soracaksınız: “Peki ölçüm yerinde hata olursa?” Haklı bir kaygı. İlk muayenede itiraz hakkınız var; üst kurul yeniden değerlendirme yapabilir.

Kilo Sınırları: Tablodaki Değerler ve Muafiyet Eşiği

Boy tablolarındaki alt ve üst sınır değerleri, farklı boylar için farklıdır. Bazı referans değerler:

Bu sınırlar kesinleşmiş değerler değildir; resmi tablo için askerlik şubenizden ya da Millî Savunma Bakanlığı (MSB) kaynaklarından doğrulama yapmanızı öneririz.

Peki hangi noktada muafiyet gündeme geliyor?

Kilo fazlalığında:
– Üst sınırı 30 kg’a kadar aşanlar: Elverişli ama ek değerlendirme gerekebilir.
– Üst sınırı 31–40 kg aşanlar: Askeri hastaneye sevk.
– Üst sınırı 41 kg ve üzeri aşanlar: Madde 33-D/1 kapsamında askerliğe elverişli sayılmaz, Geçici Sağlık Kurulu’na sevk.

Kilo azlığında:
– Alt sınırın 10 kg altı: Elverişli, ek gözetim.
– Alt sınırın 11–20 kg altı: Askeri hastaneye sevk.
– Alt sınırın 21 kg ve üzeri altı: Madde 32-D/2 kapsamında askerliğe elverişli sayılmaz.

Bu eşikler çok net görünse de uygulamada kurulun takdir yetkisi devreye girebilir. “Tam sınırdayım, kesin muaf olurum” diye düşünmek yanıltıcı olabilir.

Profesyonel Askerlik İçin Boy Kilo Şartları

Zorunlu askerlik ile profesyonel askerlik arasında boy-kilo standartları önemli ölçüde farklılaşır. Sözleşmeli er nasıl olunur veya uzman çavuş gibi kariyer yollarında daha katı kriterler uygulanır.

Uzman Er / Erbaş için:
En az 167 cm, en fazla 210 cm boy şartı aranır. Kilo ise boyunuza karşılık gelen tabloya göre değerlendirilir.

Astsubay adayları için:
VKİ (Vücut Kitle İndeksi) 17 ile 27,49 arasında olmalıdır. Bu aralığın dışına çıkan adaylar değerlendirmeye alınmaz. Ayrıca erkek adaylar için minimum 167 cm, kadın adaylar için minimum 162 cm boy şartı geçerlidir.

Milli Savunma Üniversitesi (MSÜ) adayları için:
Erkek öğrenci adaylarında asgari boy sınırı 165 cm, kadın öğrenci adaylarında 160 cm‘dir. Hava Harp Okulu için boy aralığı 165–190 cm olarak belirlenmiştir.

Astsubay nasıl olunur sayfamızda tüm fiziksel kriterler detaylıca ele alınmaktadır.

Peki Sınırda Olanlar Ne Yapmalı?

Yes, bu süreç stresli. Ama şunu bilin: sınır değerlerde olmak otomatik muafiyet anlamına gelmiyor. Muayene sonucuna itiraz etme hakkınız da var.

Eğer muayene öncesinde kilo durumunuz sınır değerlere yakınsa şunları göz önünde bulundurun:

1. Resmi tabloya bakın. Boyunuza karşılık gelen alt ve üst sınırı doğrulayın.
2. Hesabı yapın. Sınırdan ne kadar uzakta olduğunuzu belirleyin.
3. Askeri hastane yetkilidir. Sadece askeri hastane sonucu geçerlidir.
4. Muayene sonucuna itiraz hakkınız var. Üst kurul yeniden değerlendirir.

Askerlikten muaf olmak için yalnızca boy-kilo değil, başka sağlık durumları da belirleyici olabilir. Askerlikten muaf olma şartları içeriğimizde bu konuyu kapsamlı şekilde ele aldık.

Askerlik sürecindeki tüm adımlara tek noktadan ulaşmak istiyorsanız online asker ana sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Kaç kg fazla kilom olursa askerlikten muaf sayılırım?
Boyunuza karşılık gelen kilo tablosunun üst sınırını 41 kg veya daha fazla aşıyorsanız, Madde 33-D/1 kapsamında askerliğe elverişli sayılmayabilirsiniz. Ancak nihai karar her zaman askeri hastane tarafından verilir.

Boy 152 cm olan biri askerlikten muaf mı olur?
Doğrudan muafiyet verilmez. En az bir kez ertesi yıla bırakma işlemi yapılır, ardından Geçici Sağlık Kurulu değerlendirir.

BMI kaç olursa askerlikten muaf olurum?
BKİ tek başına kesin bir muafiyet kriteri değildir. TSK’nın uyguladığı asıl kriter, boyunuza karşılık gelen tablodaki kilogram farkıdır. BKİ 30 ve üzeri değerler ek inceleme gerektirebilir.

Sözleşmeli askerlik için boy şartı kaç cm?
Uzman er ve erbaş olmak için minimum 167 cm, maksimum 210 cm boy şartı aranmaktadır.

Boy kilo ölçümü hangi hastanede yapılır?
Sadece askeri hastanelerde yapılan ölçümler geçerlidir. Sivil hastaneden alınan sonuçlar geçersiz sayılır.

Bu konuda kendi deneyimlerinizi paylaşmak ya da aklınıza takılan soruları sormak için OnlineAsker Forumu‘nu ziyaret edin.